रक्षा बमको चेतावनी: ‘संविधानमा खेलवाड सह्य हुँदैन

अञ्जना ढकाल

९ महिना अघि

पाठक संख्या ११९

काठमाडौं, मंसिर १४ — जेनरेशन जी की अगुवा रक्षा बमले प्रत्यक्ष निर्वाचित कार्यकारी प्रणाली र संविधान संशोधनबारे हाल अघि सारिएको विवादित “ड्राफ्ट”लाई अलोकतान्त्रिक र जोखिमपूर्ण कदम भन्दै कडा आपत्ति जनाएकी छन्।

आइतबार सामाजिक सञ्जालमार्फत सार्वजनिक अभिव्यक्ति जारी गर्दै बमले केही “स्वार्थ समूह” प्रेरित व्यक्तिहरूले संविधानको आधारभूत मर्ममा प्रहार गर्ने गरी तयार गरेको भनिने दस्तावेजलाई **“खतरनाक हस्तक्षेप”**को संज्ञा दिएकी हुन्। उनका अनुसार संविधान संशोधन जस्तो संवेदनशील विषयलाई दबाब र आक्रोशको राजनीतिमार्फत अघि सार्नु लोकतान्त्रिक अभ्यासको विपरीत हो।

“संविधान सुधारको आवश्यकतासँग हामी असहमत छैनौँ,” बमले लेखेकी छन्, “तर यस्तो परिवर्तन ल्याउन जनताको स्पष्ट म्यान्डेट अपरिहार्य हुन्छ। कुनै दल वा समूहले प्रत्यक्ष निर्वाचित कार्यकारी प्रणाली जस्ता एजेन्डा अघि सार्न चाहे, त्यसलाई घोषणापत्रमार्फत जनतासामु राख्नु र निर्वाचनबाट अनुमोदन लिनु नै लोकतान्त्रिक बाटो हो।”

उनले संक्रमणकालीन जस्तो संवेदनशील अवस्थामा संविधानका मूल तत्वमा आक्रमणकारी प्रस्ताव ल्याएर देशलाई अनिश्चिततामा धकेल्ने प्रयास स्वीकार्य नहुने चेतावनी दिइन्। बमका शब्दमा, “देश जादुको छडीले हल्लिने वस्तु होइन”, राज्य सञ्चालनका लागि विधिको शासन, लोकतान्त्रिक मूल्य र जनसहभागिताको सम्मान अनिवार्य हुन्छ।

बमले प्रत्यक्ष कार्यकारी वा अन्य शासन प्रणालीसम्बन्धी बहसलाई व्यापक सार्वजनिक छलफल, स्पष्ट नीतिगत आधार र जनमतको परीक्षणको प्रक्रियाबाट अघि बढाउनुपर्नेमा जोड दिइन्। उनका अनुसार, संविधान संशोधनको चाहना राख्ने जसरी पनि चुनावी मैदानमा एजेन्डा राखेर भोट माग्न सकिने र जनादेश प्राप्त भएपछि मात्र सुधारको बाटो खोलिने मार्ग नै सबैभन्दा वैध उपाय हो।